Romantiek vs Verlichting

Voor meer dan duizend jaar ging wetenschap hand in hand met geloof. Beide bevonden zich immers op een ander pad, dus waarom zou er conflict zijn tussen deze twee? Wetenschap richt zich op de opbouw van kennis, en geloof richt zich op de meer spirituele vragen zoals: ‘Waarom zijn wij hier?’ en ‘Wat is goed?’. Voor duizenden Jaren is dit zo gegaan….

En toen kwam de verlichting aan het woord. Toen moest ineens alles anders. En het lijkt erop dat veel mensen hier nog steeds moeite mee hebben.

Ongeveer 250 jaar geleden begon het conflict tussen de romantiek en de verlichting. Beide zijn stromingen waarover in de literatuur (en op internet) veel te vinden is. Maar ik zal even een korte versimpelde uitleg geven:

Aan de ene kant stond romantiek. De romantische stroming richt zich meer op de emotionele waarde van alles dat wij doen. Dat wij overal kunst, poëzie, romannetjes en films om ons heen hebben is grotendeels te danken aan de romantiek (voorheen werd er ook theater gemaakt, maar daar was geen brood in te verdienen. Sinds de romantiek is dat anders). De romantiek richt zich daarnaast ook veel meer op de vragen zoals ‘Wat is goed’ en ‘Wat is mooi?’.

Aan de andere kant stond de verlichting. De verlichting zegt dat het leven gaat om op de opbouw van kennis. Waarheid is het enige dat telt. Alles moest beredeneerd worden. Zo werd ook het hele geloof in twijfel getrokken.

Ik vind het geweldig om hierover te lezen. Met name de romantische stroming spreekt mij erg aan. Maar wat mij ook opvalt is de impact die het conflict van 250 jaar geleden nog steeds op ons heeft. De impact is voornamelijk op twee gebieden duidelijk te zien.

Kennis wordt nog vaak als doel van ons leven gezien

In de westerse wereld lijken kennis en wetenschap de belangrijkste factoren te zijn geworden om ons op te richten. Succesvol zijn is direct gelinkt aan kennis. Kennis die jij hebt die anderen niet hebben. Kennis waarmee je anderen kunt helpen. Die fout heb ik na mijn afstuderen ook gemaakt. Ik heb mij direct gestort op mijn carrière om succesvol te worden. Omdat ikzelf een romanticus ben heeft dit nu uiteindelijk tot een burnout geleid. Zelf was ik erg geneigd om op kennis te jagen omdat ik geen flauw idee had hoe ik mijn leven anders moest inrichten. Dit is juist waar geloof een rol in had kunnen spelen en mij had kunnen helpen.

Geloof wordt te vaak rationeel beredeneerd

Veel mensen zijn nog steeds geneigd om geloof rationeel te behandelen. Zij proberen te begrijpen hoe iemand over water kan lopen. Ik betrap mijzelf hier ook nog wel eens op. Dit is verkeerd! Geloof heeft niets met wetenschap te maken en we moeten deze twee ook niet proberen te verbinden. Het is geen of/of situatie, ze werken samen. Ik probeer het als volgt te zien: geloof geeft richting en waarde, wetenschap maakt dingen begrijpelijk.

Hierbij wil ik wel benadrukken dat geloof niet direct inhoud dat je gelooft in een man met een baard die boven de wolken leeft. Het gaat erom dat jijzelf in staat bent om richting en waarde aan jou leven te geven.

Uiteindelijk worden wij op deze aarde geboren zonder handleiding en moeten wij zelf maar uitvogelen wat we met onze tijd doen. Wetenschap zal hier geen antwoord op geven. Hier zijn wij toch afhankelijk van het geloof.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *